Literatura średniowieczna

Gall Anonim i jego twórczość

System edukacji średniowiecznej wycelowany był zwłaszcza w księży, którzy mieli nieść świadectwo boskiej chwały. Z tego też względu wszystkie teksty prozatorskie w tamtych czasach wychodziły spod pióra ludzi powiązanych ściśle z Kościołem katolickim. Gall Anonim, wynajęty przez króla Bolesława Krzywoustego węgierski benedyktyn, był tego doskonałym przykładem. Jego Kroniki, napisane po łacinie uważa się jednocześnie za pierwszy utwór świecki napisany w naszym kraju. Opowiada ona o historii Piastów aż do Bolesława Krzywoustego, nawiązując przy tym do wielu popularnych w średniowieczu motywów. Pierwsza część streszcza pierwsze sto dwadzieścia pięć lat panowania Piastów w Polsce, od Popiela do narodzin Bolesława Krzywoustego. Druga zawiera dwadzieścia pięć lat młodości wspomnianego władcy i szczegółowo opisuje je w kontekście historii Polski. Trzecia zawiera w sobie opis tylko czterech lat i urywa się na roku 1113. Nawiązuje jednak także do dziejów piastowskich. Wszystkie części zbudowane są w podobny sposób – rozpoczynają się listem wstępnym, następnie „skrótem”, specyficznym wierszem, aby następnie przejść do właściwej, prozatorskiej części historiograficznej.